Настройки отображения

Размер шрифта:
Цвета сайта:
Ностройка изображения
Ностройка изображения

Настройки

Алтайдын Чолмоны

Манјӱректиҥ кӧлинде кӧдӱриҥилӱ ачылта

24.07.2018

Алтай Республиканыҥ башчызы, башкарузыныҥ председатели Александр Бердников јаан изӱ айдыҥ 21-чи кӱнинде Манјӱректиҥ кӧлиниҥ јаҥы пляжыныҥ кӧдӱриҥилӱ ачылтазында турушкан.

Улус эжинетен, амырайтан бу јердиҥ ачылтазынаҥ озо мында кӧлди орныктырары, оны јараттай јерлерди јарандырары јанынаҥ элбек кемдӱ иштер ӧткӱрилген болгон.

Jаҥы пляж улус уштынатан-кийинетен кабинкаларла, душевойлорло, уборныйларла, отургыштарла јеткилделген. Мында балдар ойнойтон ло амырайтан јерлер, тренажерлорлу спортплощадкалар јазалган ла тургузылган.
Александр Бердниковтыҥ темдектегениле, бу кӧлдиҥ јанында турган Манјӱрек јуртты бойыныҥ ӧйинде СССР-дыҥ албаты артисти Эдита Пьеха кожоҥдогон кожоҥыла јарлу эдип салган болгон. Кӧл тергеениҥ тӧс калазына ла Чуйдыҥ јолына јуук турганы кӧп тоолу туристтерди ле јербойыныҥ албаты-јонын јаантайын јилбиркедет. Республиканыҥ башчызыныҥ айтканыла, кӧлди антропогенный айалгадаҥ ла аайы-бажы јок тузаланыштаҥ аргадаар керек болгон. Кӧлди арутаары јанынаҥ ишле колбулу баштаҥкай эдилген, оны орныктырары аайынча программа тургузылган. Александр Бердников Россияныҥ башкарузына, сууныҥ байлыктары аайынча федерал агентствоныҥ башкараачызы Вадим Никаноровко бу суракла баштанып, јӧмӧлтӧ алган. Оноҥ бу ӱлекер федерал программага кийдирилген, ол программа ажыра кӧлди арутаарына 70 миллион салковойдоҥ кӧп акча чыгарылган.

Тергеениҥ башчызыныҥ темдектегениле, пляжты Россияныҥ Президенти Владимир Путинниҥ јакылтазы аайынча тӧзӧгӧндӧр. «Государствоныҥ башкараачызыныҥ айтканыла, окылу јаҥ ороонныҥ бастыра толыктарында јаткан улустыҥ јадын-јӱрӱмине јарамыкту айалгалар тӧзӧӧр учурлу. Олор кайда јадып турганынаҥ камаан јогынаҥ — калада ба, јуртта ба. Бӱгӱнги ӧйдиҥ некелтелерине келижип турган пляж Президенттиҥ јакылтазы аайынча тӧзӧлип, иштеп баштады — ол јербойыныҥ албаты-јонына, айылчыларга учурлалган» — деп, Александр Бердников айткан.
Ар-бӱткенниҥ јараш кереезин орныктырары, кӧлдиҥ тӱбин балар-немелердеҥ арутаары аайынча иштер тӱгенген кийнинеҥ, кӧлди јараттай јерлер кыска ӧйдиҥ туркунына јарандырылган — аллея, садуныҥ ла јондык аш-курсактыҥ јерлери тӧзӧлгӧн.

Улус эжинетен ле амырайтан јердиҥ ачылтазы ӧдӱп турарда, республиканыҥ башчызыныҥ аҥылап темдектегениле, пляжтыҥ јерине келгени учун улус акча тӧлӧбӧс. Пляжной зонаныҥ јерине келип, шезлонгторды, катамарандарды ла балдардыҥ аттракциондорын арендага тузаланганы учун акча тӧлӧӧр керек. Кӧлдӧ аргадаачылар ла медишчилер јаантайын дежурить эдер.
Александр Бердниковтыҥ ӱзеери айтканыла, улус амырайтан, соотонотон јерлердиҥ инфраструктуразы јаантайын јарандырылар, «кандый ла јашту улуска, кандый ла акчакапка келиштиртилер». Оныҥ угусканыла, јуук ӧйдӧ буулу парк-аттракционды јарандырары, анайда ок балдардыҥ культурно-орныктыру тӧс јерин тӧзӧӧри темдектелген. «²ткӱрилген бастыра иштердиҥ кийнинеҥ тургуза ӧйдӧ суу андый ла ару, ӧткӱре кӧрӱнип турган эмес, сууныҥ тӱбинеҥ кӧдӱрилген не-немелер ойто сууныҥ тӱбине јада берзин деп, кыш керек. Jе эҥ ле керектӱ иш эдилип калган» — деп, ол темдектеди. Оныҥ айтканыла, кӧл јанынаҥ санитарно-эпидемиологиялык јӧп бар — кӧл санитарный нормативтерге келижип јат.

Кӧлдиҥ тӱбин балардаҥ арутаар ла строительный иштерди ӧткӱрер тушта јербойыныҥ ар-бӱткениниҥ ӧзӱмдерин ле тындуларын чеберлеп аларына јаан ајару эдилген. Россияныҥ Кызыл бичигине кийдирилген чилим (орех чилим) деп ӧзӱм, ак лилиялар бистиҥ республикада јӱк ле Манјӱректиҥ кӧлинде ӧзӱп јат. Келер ӧйдӧ кӧлгӧ карп ла сазан балыктарды божодоры, мында улус балыктаарын тӧзӧӧри темдектелген.

Кӧдӱриҥини Майма аймактыҥ депутаттарыныҥ Совединиҥ депутады, Манјӱректеги орто ӱредӱлӱ школдыҥ директоры Альбина Кулькова ачып, тергеениҥ башчызына пляжты јарандырганы учун быйан айткан. Улус бастыра билезиле амырайтан, ӧйди тузалу ӧткӱретен јараш јер јербойында тӧзӧлгӧн деген. Оныҥ темдектегениле, Алтай Республикада јонјӱрӱм-экономикалык ӧзӱмди јарандырары јанынаҥ иш улайынча ӧдӧт, јербойыныҥ албаты-јоны ла тергеениҥ айылчылары јарамыкту амыраарына керектӱ бастыра айалгалар тӧзӧлӧт.

Иштеги бийик једимдери, республиканыҥ јонјӱрӱм-экономикалык ӧзӱмине јаан камаанын јетиргени учун «Алтай Республиканыҥ кӱндӱлӱ кижизи» деген нерелӱ ат «Сибкапстрой» компанияныҥ директоры, Алтай Республиканыҥ нерелӱ строители Александр Базинге адалган. Бу компанияныҥ строительно-монтажный иштер аайынча мастери Алексей Лагунов Алтай Республиканыҥ Кӱндӱлӱ грамотазыла кайралдаткан. Алтай Республиканыҥ башчызыныҥ Быйанду самаразыла АР-дыҥ капитальный строительство аайынча башкартузыныҥ директоры Александр Вайдуров, «Сибкапстрой» компанияныҥ ишмекчизи Константин Малышев, плотник-бетонщик Сергей Кузнецов ло производственно-технический бӧлӱктиҥ инженери Юлия Фомина кайралдаткан.

Кызыл лента кезилген кийнинеҥ кӧдӱриҥиниҥ туружаачылары кӧлди јараттай амырап баскан, кӱӱнзеген улус — Манјӱректиҥ кӧлиниҥ јылу суузында эжинген.

АР-дыҥ башкарузыныҥ пресс-службазы
А. ТЫРЫШКИННИҤ фотојуругы

ТОП

Конституция Российской Федерации

Принята всенародным голосованием 12 декабря 1993 года Конституция Российской Федерации с изменениями, одобренными в ходе общероссийского голосования 1 июля 2020 года

Олег Хорохордин. Алтай Республиканыҥ бажында — бир јыл

       Олег Хорохордин Алтай Республиканы туй ла бир јылдыҥ туркунына башкарып јат. Бу кыска ӧйгӧ тергееде ондор тоолу школдор, балдардыҥ садиктери, фельдшерско-акушерский пункттар, јолдор ло кӱрлер чыныкталып тудулган. Башчы келер ӧйгӧ оноҥ до кӧп иштер темдектеп алган.

«Эҥ баштапкы болуп Гуркин артар…»

«Jаҥы jурукчылар чыгар, оны (кеендик-санатты) европей кемине кӧдӱрер, jе бу jолдо эҥ баштапкы болуп Г. И. Гуркин артар…»—деп, 1907 jылда Григорий Ивановичтиҥ Томск калада ӧткӧн таҥынаҥ баштапкы кӧрӱзи керегинде  Петербургтыҥ критиги М. Далькевич бичиген. Оноҥ бери  чактаҥ ажыра ӧй ӧтти.