Настройки отображения

Размер шрифта:
Цвета сайта:
Ностройка изображения
Ностройка изображения

Настройки

Алтайдын Чолмоны

Черӱбистиҥ јеҥӱлериниҥ магы јаантайын јаркындалзын

26.02.2019

Кочкор айдыҥ 22-чи кӱнинде П. В. Кучияктыҥ адыла адалган эл театрда Тӧрӧлин коручылдыҥ кӱнине учурлай кӧдӱриҥилӱ керек-јарак ӧткӧн. Анда јаҥныҥ органдарыныҥ чыгартулу улузы, Ада-Тӧрӧл учун Улу јууныҥ ла локальный јуу-согуштардыҥ ветерандары, ийделӱ структуралардыҥ ла јаҥныҥ федерал органдарыныҥ тергеелик бӧлӱктериниҥ башкараачылары, кадеттер, јондыктыҥ чыгартулу улузы турушкан.

Алтай Республиканыҥ башчызы Александр Бердников уткуулду сӧзинде мынайда айткан: «Россияныҥ президенти Владимир Путин Россияга национальный јеткер болдыртпаска чындаптаҥ да кӱчтӱ болор керек деген. Оныҥ ороонды башкарып келгенинеҥ ала Россия јайрадылар чочыдудаҥ ырааган, Јуучыл ийделерде јаҥыртулар болгон, олордыҥ коруланар аргалары чик јок бийиктеген.

Бӱгӱн ороон бойыныҥ черӱзин ойтодоҥ тооп баштаган. Черӱге бӱдӱмјиниҥ кеми 70 процентке једет. Бу сӱрекей бийик кӧргӱзӱ».

Александр Бердников бу байрам тазылдарыла канча чактарга барганын темдектеген. Нениҥ учун дезе Тӧрӧлин коручылдарды јебреннеҥ бери тоогондор.

—Јӱк ле российский кижи Тӧрӧли, албатызы, јуук улузы учун бойыныҥ тынын берерге јаантайын белен, онызын тӱӱкиде болгон кӧп тоолу керектер керелейт. Ол тоодо Ада-Тӧрӧл учун Улу јуу ӧйинде бӱткӱл албатыныҥ јеҥӱге экелген ат-нерези – деп, тергеениҥ башкараачызы айткан.

А. Бердниковтыҥ темдектегениле, бӱгӱн Алтай Республикада Ада-Тӧрӧл учун Улу јууныҥ 53 туружаачызы, тылдыҥ 1108 ишчизи, ветерандардыҥ  тул арткан 343 эш-нӧкӧри јуртайт. «Бу ат-нерелӱ, јалтанбас ӱйе. Бис фронтовиктериске јабыс бажырадыс ла Россия бар тушта, олордыҥ ат-нерези качан да ундылбас деп бӱдӱмјилейдис. Бис анайда ок Россияныҥ черӱзиниҥ јакшынак јаҥжыгуларын улалтып барган – локальный јуу-согуштардыҥ, Афганистанда, Таджикистанда, Тӱндӱк Кавказта јуу-чакту удурлажулардыҥ туружаачыларын база уткыйдыс. Олор јуучыл молјузын талдама бӱдӱрген. Кӧп сабазы јуучыл кайралдарлу.

Бӱгӱн олор ченемелиле чыдап јаткан ӱйеле ӱлежет, јашӧскӱримди тӧрӧлчи кӱӱндӱ болорына таскадат. Республикада кадеттердиҥ кыймыгузы эрчимдӱ ӧзӱм алынат. Бистиҥ балдар, јашӧскӱрим ойто ГТО-ныҥ нормаларын табыштырат, Юнармияга кирет, бедиреер кыймыгуда эрчимдӱ туружат. 10-чы класстардыҥ ӱренеечилерине јуучыл-полевой сборлор ӧткӱрилет. Мынызы јииттеристиҥ чындаптаҥ да тӧрӧлчи кӱӱндӱ болуп чыдап јатканын, келер ӧйдӧ Тӧрӧлиниҥ чындык коручылдары болорын керелейт» — деп, ол айткан.

АР-дыҥ Эл Курултайыныҥ председателиниҥ ордынчызы Михаил Терехов 23 февраль јалтанбас, ийделӱ улустыҥ, Россияныҥ чындык патриотторыныҥ байрамы болгонын темдектеген.

—Бу кӱн орооныстыҥ јилбӱлерин корып, оныҥ салымы учун оорып, телекейлик аренада Россияныҥ ийде-кӱчин тыҥыдып, тоомјызын бийиктедип турган улусты бириктирет – деп, вице-спикер айткан.

Ол аҥылу быйанду сӧстӧрди Ада-Тӧрӧл учун Улу јууныҥ, анайда ок локальный јуу-согуштардыҥ туружаачыларына айткан. Парламентарий Тӧрӧлин коручылдарга бек су-кадык, ырыс ла амыр-энчӱ кӱӱнзеген. «Слердиҥ јӱрӱмерди российский черӱниҥ јеҥӱлериниҥ магы, орус мылтык-јепселдиҥ ийде-кӱчи, Тӧрӧлӧргӧ болгон сӱӱш ле чындык јаркындалтсын»— деп, М. Терехов айткан.

Уткуулду сӧстӧрин Алтай Республиканыҥ јуучыл комиссары Олег Денисенко база айткан. Ол кӧдӱриҥилӱ айалгада Алтай Республиканыҥ башчызы Александр Бердниковко «Россияныҥ јуучыл ийделерине 100 јыл» деген юбилейлик медальды табыштырган.

Кӧдӱриҥилӱ јуунда кезик ветерандарга кезигине јаҥжыкканы аайынча кайралдар табыштырылды. Анайып, Ада-Тӧрӧл учун Улу јууныҥ Кызыл Чолмон ордениле кайралдаткан туружаачызы Александр Васильевтиҥ адына бу кайралдыҥ кере-бичиги оныҥ кызы Эльвира Прищепага табыштырылган.

РФ-тыҥ Президентиниҥ Кӱндӱлӱ грамотазыла ветерандардыҥ «Боевое братство» деп бастырароссиялык јондык организациязыныҥ Алтайдагы республикан бӧлӱгиниҥ совединиҥ председатели Александр Вилисов кайралдаткан.

«Кӧксуу-Оозы агаш» организацияныҥ директоры Владимир Лисовой «Россия Федерацияныҥ нерелӱ лесоводы» деп кӱндӱлӱ атла адаткан.

«Алтай Республиканыҥ тап-эрик корыыр органдарыныҥ нерелӱ ишчизи» деген кӱндӱлӱ атла полицияныҥ полковниги Александр Бабин адаткан.

Алтай Республиканыҥ Кӱндӱлӱ грамотазыла АР-дыҥ јуучыл комиссарыныҥ ветерандарла иш аайынча болушчызы Сергей Гончаров, шылу ӧткӱрер 1-кы таҥмалу изолятордыҥ каруулчыктарыныҥ бӧлӱгиниҥ кичӱ инспекторы Сергей Попов, «Спортивный клуб «Олимп» деп тергеелик јондык организацияныҥ столдо ойноор теннис аайынча тазыктыраачызы Юрий Леонтьев кайралдаткан.

«Юнармия» деп бастырароссиялык јуучыл-патриотический јондык кыймыгуныҥ «Юнармейская доблесть» деген темдеги Маймадагы 1-кы таҥмалу школдоҥ 11-чи класстыҥ ӱренчиги Кирилл Германга табыштырылды.

АР-дыҥ Эл Курултайыныҥ Кӱндӱлӱ грамотазы Алтай Республиканыҥ јуучыл комиссариадында автоматизированный системалар ла колбулар аайынча бӧлӱктиҥ јааны Михаил Зыряновко, Горно-Алтайскта М. З. Гнездиловтыҥ адыла адалган политехнический колледжтиҥ преподаватели Виталий Миклюшовко, бу ок колледжтеҥ Сергей Овчинниковко, «Агрохимический службаныҥ «Горно-Алтайская» станциязы» федерал государственный бюджет учреждениениҥ директорыныҥ ордынчызы Владимир Майхиевке, бу ок станцияныҥ лабораториязыныҥ заведующийи Александр Роговко табыштырылган.

Залда јуулгандарга республиканыҥ артисттери ле јаҥ корыыр органдардыҥ ишчилери јакшынак ойын-концерт кӧргӱскен.

ТОП

Конституция Российской Федерации

Принята всенародным голосованием 12 декабря 1993 года Конституция Российской Федерации с изменениями, одобренными в ходе общероссийского голосования 1 июля 2020 года

Олег Хорохордин. Алтай Республиканыҥ бажында — бир јыл

       Олег Хорохордин Алтай Республиканы туй ла бир јылдыҥ туркунына башкарып јат. Бу кыска ӧйгӧ тергееде ондор тоолу школдор, балдардыҥ садиктери, фельдшерско-акушерский пункттар, јолдор ло кӱрлер чыныкталып тудулган. Башчы келер ӧйгӧ оноҥ до кӧп иштер темдектеп алган.

«Эҥ баштапкы болуп Гуркин артар…»

«Jаҥы jурукчылар чыгар, оны (кеендик-санатты) европей кемине кӧдӱрер, jе бу jолдо эҥ баштапкы болуп Г. И. Гуркин артар…»—деп, 1907 jылда Григорий Ивановичтиҥ Томск калада ӧткӧн таҥынаҥ баштапкы кӧрӱзи керегинде  Петербургтыҥ критиги М. Далькевич бичиген. Оноҥ бери  чактаҥ ажыра ӧй ӧтти.