Алтайский заповедниктиҥ аҥ-куштары

23.07.2020

(Фототузактардыҥ јаҥы јуруктары)

Талайдыҥ кеминеҥ 3200 метр бийигинде ирбис, маны, текелер, јеекен, улар, тӱлкӱ, айу ла бӧрӱ, онойдо ок борсукла туштажу… Бу азулу аҥдар Алтайский заповедниктиҥ эҥ бийик Шапшальский бажында тургузылган фототузактардыҥ камераларына «тӱшкен». Алтайский заповедниктиҥ баш билим ишчизи Сергей Владимирович Спицын фототузактарды шиҥжӱлеген кийнинде, заповедниктиҥ бу бӧлӱгинде јалаҥдарда иштер тӱгенген кийнинде бу јуруктарла ӱлешкен.

Кызыл бичикке кирген јерлик маны деп киске фототузактыҥ камеразыныҥ алдыла эки катап ӧткӧн – тӱнде ле тӱште соктырткан. Ирбис быјыл (2020 јылдыҥ кӱӱк айыныҥ 13-чи кӱнинде) камераныҥ јаныла јаан карда ӧткӧн. Камера оны кар ажыра соккон. Јуруктарда оныҥ текши сомынаҥ «туулардыҥ тыны» тӱҥей ле сезилет.

«Бу јерлерде фототузактар 2017 јылдаҥ бери турат ла камералар кажы ла јылда ирбистердиҥ Алтайский заповедниктиҥ јериле бир-эки ле ӧткӧнин согуп алат» — деп, Сергей Владимирович Спицын јартайт.

Билимчилер онойдо ок уларлардыҥ, Сибирьдиҥ текелериниҥ, тӱлкӱниҥ, јеекенниҥ, бӧрӱниҥ ле айуныҥ баалу фотојуруктарын алган.

Талайдыҥ кеминеҥ 3200 метр бийигинде ӧткӧн борсук фототузакка тӱшкени эҥ ле сакыбаган фотојурук болгон. «Бу аҥ мындый бийикте ас јӱрет» – деп, Сергей Спицын айдат.

Бу бастыра фотојуруктарды Алтайский заповедниктиҥ билим бӧлӱгиниҥ ишчилери шиҥжӱлеп, олорло иштеер, уч-турулталары заповедниктиҥ тӧс билим отчедында – Ар-бӱткенниҥ летописинде – бичилер.

Ончо јетирӱлер ле фотојуруктар С. В. Спицыннаҥ алынган.

Ар-бӱткенниҥ Алтайский государственный заповедниги 1932 јылда тӧзӧлгӧн лӧ ар-бӱткенди корыыр, билим-шиҥжӱлер ле экология аайынча ӱредӱлер ӧткӱрер федерал учурлу учреждение. Оны тӧзӧгӧниниҥ тӧс амадузы – ар-бӱткенде болуп турган керектердиҥ ле учуралдардыҥ ӧдӱжин, ӧзӱмдердиҥ ле аҥ-куштардыҥ телекейиниҥ генетикалык фондын, ӧзӱмдердиҥ ле тындулардыҥ башка бӱдӱмдерин ле биригӱлерин, экологиялык системалардыҥ јаҥжыккан ла ас туштап турган системаларын корулаары ла шиҥжӱлеери.

Бу ар-бӱткенниҥ 871206 га кемдӱ аҥылу корудагы јери, ого Алтын Кӧлди айландыра бир бӧлӱк јерлер кирет. Алтайский заповедник Россиядагы заповедниктер ортодо кӧҥдӧй ӧзӱмдердиҥ бӱдӱмдериниҥ тоозыла 2-чи јерде, тирӱ организмдердиҥ бӱдӱмдериниҥ тоозыла 5-чи јерде. Алтайский заповедник ле Алтын Кӧл ЮНЕСКО-ныҥ Ар-бӱткенниҥ бастырателекейлик энчизиниҥ «Алтай – Алтын кырлар» номинациядагы (1998 јылдаҥ ала) объекттери болуп јат. 2009 јылдыҥ кӱӱк айыныҥ 26-чы кӱнинде Алтайский заповедникке биосферный статус берилген.

Алтайский заповедниктиҥ пресс-центри

ТОП

Положение о фотоконкурсе «Бир фотојуруктыҥ тӱӱкизи»

УТВЕРЖДАЮ Приказом главного редактора АУ РА «Редакция газеты «Алтайдыҥ Чолмоны» от 02.02.2026 № 3 Триянова С В. _________________ Положение о фотоконкурсе «Бир фотојуруктыҥ тӱӱкизи» («История одной фотографии»), посвященном 35-летию Республики Алтай, 270-летию вхождения алтайского народа в состав Российской империи Общие положения 1.1. Настоящее положение о проведении фотоконкурса «Бир фотојуруктыҥ тӱӱкизи» («История одной фотографии») (далее —

Положение Конкурса на Стипендию имени заслуженного журналиста Республики Алтай Галины Тюгай

УТВЕРЖДАЮ Приказом главного редактора АУ РА «Редакция газеты «Алтайдыҥ Чолмоны» от _____________ № Триянова С В. Положение Конкурса на Стипендию имени заслуженного журналиста Республики Алтай Галины ТЮГАЙ Объявлен Конкурс на Стипендию имени заслуженного журналиста Республики Алтай Галины Тюгай. Организатор: редакция республиканской газеты «Алтайдыҥ Чолмоны» (далее Редакция). К участию приглашаются обучающиеся 4-11 классов общеобразовательных школ Республики Алтай.

Эл Курултайдыҥ эҥ артык jосокчылар талдаарына jарлаган конкурсына туружары башталды

Парламенттиҥ сыйы учун мӧрӧй республиканыҥ ӱредӱлигине jаан камаанын jетирген школдоҥ озогы, ӱзеери, текши ле профессионал бӱдӱмдерлӱ учреждениелердиҥ ӱредӱчилери ортодо ӧдӧр. Эл Курултайдыҥ спикери Эжер Ялбаковтыҥ jартаганыла, быjыл берилетен сыйдыҥ кеми 100 муҥ салковой ло лаураттардыҥ тоозы экидеҥ тӧрткӧ кӧдӱрилген. Бу конкурс jаҥыс ла сый учун, акча учун jарлалбаган, конкурстыҥ jеҥӱчилдериле туружаачылары jосокту ижиле jашӧскӱримди ӱредеринде