Алтайдын Чолмоны

Кичӱ тӧрӧлиниҥ чындык уулы

15.12.2020

Јаҥар айдыҥ 13-чи кӱнинде, бойыныҥ 67 јажы толорынаҥ бир кӱн озо, Алтай Республиканыҥ алтынчы ла јетинчи катап тудулган Эл Курултайыныҥ председатели, республиканыҥ 2002 јылдаҥ ала депутады Владимир Николаевич Тюлентин јӱрӱмнеҥ јӱре берди. Бу ӧйинеҥ озо болгон јылыйту кӱч ле неле де толтырылбас. Владимир Николаевич Тюлентин республиканыҥ јондык-политический јӱрӱминде јаан учурлу керектер бӱдӱрген. Ол тӧрӧӧндӧриниҥ ле јуук улузыныҥ, најыларыныҥ ла оныла јӱрӱмниҥ башка-башка ӧйлӧринде таныш болгон ончо улустыҥ эземинде ак-чек санаалу, јӱрӱмди сӱӱген, јалакай, кандый да ӧйдӧ болушка келер кижи болуп артар.

Владимир Николаевич 1953 јылдыҥ јаҥар айыныҥ 14-чи кӱнинде Кӧксуу-Оозы аймактыҥ Абай јуртында чыккан. 1978 јылда Горно-Алтайсктагы зооветтехникумды «веттехник» специальностьту божоткон. Бастырароссиялык финансово-экономический институтта заочно ӱренип, 2003 јылда «финансы и кредит» специальность алган. Иштеги јолын 1971 јылда   «Амурский» совхозто шофер болуп баштаган, веттехник, малчы, ДЮСШ-ныҥ тазыктыраачызы болгон. 1999 јылдаҥ ала 2016 јылга јетире —  «Амурский» ПКЗ СПК-ныҥ директоры.  Ээлемде ончо сурактардыҥ аайына тӱрген чыгып, рыноктыҥ ӧйинде иштиҥ озочыл эп-аргаларын тузаланып билер, јӧптӧрин бӱдӱреринде бийик каруулу ла тургузылган амадузына јаантайын јединер јайалтазы Владимир Николаевич Тюлентинге кӧп ууламјылу иштӱ јуртээлем предприятиезин республикада эҥ артыктардыҥ тоозына кийдирер арга берген. Ээлемде јаҥжыкканыла сӱт, эт, тӱк, аҥныҥ мӱӱстерин иштеп аларыла коштой, чочколор, адарулар, аалулар туткандар. Јурттыҥ продукция иштеп алаачылары сӱттеҥ аш-курсакты эдип, элбек садуга да чыгарып турулар.

В. Н. Тюлентин республиканыҥ 2002 јылдаҥ ала депутады болуп тура,  бойыныҥ депутат ижинде ондый ок каруулу болгон.   Ол јурт јердиҥ јилбӱлерин ле курч сурактарын јакшы билген, олордыҥ аайына бар арга-кӱчиле, депутаттыҥ мандадыныҥ болужыла чыгатан болгон.  Владимир Николаевич аграрный политиканыҥ, экологияныҥ, ар-бӱткенди тузаланарыныҥ комитединиҥ турчызы болуп тура, Алтай Республиканыҥ јерди тузаланар керекти ӧскӱрерине ле аайлаштырарына ууламјылу, республиканыҥ кӧп балдарлу билелерин јӧмӧӧрине ле јуртээлем ишчилерин корыырына ла олорго болужарына ууламјылу јасактарын тургузарында эрчимдӱ турушкан. 2016 јылда республиканыҥ парламентиниҥ башкараачызына тудулала, Владимир Николаевич Тюлентин бойын билгир государственный ла јондык ишчи деп кӧргӱскен, тергеениҥ государственнозын орныктырарына ла быжулаарына,  парламент ле тап-эрик системаныҥ ӧзӱмине јаан камаанын јетирген. Государство оныҥ республиканыҥ ӧзӱмине јӧмӧлтӧзин бийик баалаган. Ижинде бийик једимдери учун В. Н. Тюлентин Россияныҥ Аграрный партиязыныҥ Кӱндӱлӱ грамотазыла, Т. С. Мальцевтиҥ адыла адалган медальла, Алтай Республиканыҥ Эл Курултайыныҥ, Алтай Республиканыҥ јурт ээлем министерствозыныҥ, Россия Федерацияныҥ јурт ээлем министерствозыныҥ Кӱндӱлӱ грамоталарыла, Алтай Республиканыҥ Кӱндӱлӱ грамотазыла, «За заслуги перед Отечеством» орденниҥ II-чи степеньду  медалиле, «Таҥ Чолмон-Утренняя звезда» орденле кайралдаткан. Бу карыкчалду кӱнде Владимир Николаевич Тюлентинниҥ тӧрӧӧндӧрине ле јуук улузына, оны билген ончо улуска олорло кожо тереҥ карыкканысты айдып турубыс. Бу эрчимдӱ ле амадуларына јӱткӱмелдӱ кижи керегинде јаркынду эзем бистиҥ јӱректеристе артар, оныҥ ады-јолы дезе Алтай Республиканыҥ тӱӱкизинде артар. Бис политикадагы тал-табышту, кезикте јаан удурлажулу ла тартыштарлу, керектерлӱ телекейде турумкай ич-кӱӱнин ле кижи чырайын јылыйтпай, бойыныҥ албатызыныҥ чындык уулы болуп артатан јакшы кижиле кожо коштой јӱрӱп иштегенисти ундыбазыс, оморкоп јӱрерис. Владимир Николаевич Тюлентинниҥ салымы јаркынду ла ырысту болгонында алаҥзыш јок. Оны јуук улузы акту кӱӱнинеҥ сӱӱген, оныҥ шӱӱлтезин коллегалары баалаган, најылары оны тоогон, бойыныҥ керектери учун ӱнбереечилери ого бӱткендер. Калыгыныҥ чындык уулыныҥ јаркынду эземи ундылбас!

Алтай Республиканыҥ

депутаттары

Алтай Республиканыҥ Эл Курултайыныҥ спикери Владимир Николаевич Тюлентин ак-јарыктаҥ јӱре берди. Јалакай, ачык-јарык ла «мен» деп тӧжине согунып билбес кижи, бойыныҥ кичӱ тӧрӧлиниҥ чындык уулы. Бу ла пятница кӱнде, сессияныҥ кийнинде, кожо пландарысла ӱлежип, республиканыҥ ӧзӱминиҥ сурактарын шӱӱшкенис. Владимир Николаевич Тюлентин Туулу Алтайды акту јӱрегинеҥ сӱӱген, эл-јонына ајарулу, каруулу болгон, курч сурактарды ајару јок артырбайтан, олордыҥ аайына чыгарга таҥынаҥ бойы туружатан. Эрчимдӱ ле дипломат јайалталу бойы коллегаларыныҥ, бистиҥ ортобыста тоомјыда јӱрген ле тем-јозок болгон. Оныҥ ортобыстаҥ барганы Алтай Республикага јаан јылыйту болды. Владимир Николаевичтиҥ тӧрӧӧндӧриле, јууктарыла, оны билген ончо улусла кожо тереҥ карыгып кородогонысты айдадыс. Јаркынду эземи ундылбас.

Алтай Республиканыҥ башчызы

Олег Хорохордин

Мениҥ најым ла кожо иштеген Владимир Николаевич Тюлентинниҥ јада калганыла колбой, тереҥ карыкканымды айдып турум. Јӱрӱмнеҥ эҥ артыктар барат. Ол олордыҥ бирӱзи. Ол јаан таныктаҥ башталган Кижи болгон.

Алтай Республиканыҥ алдындагы башчызы

Александр Бердников

Алтай Республиканыҥ Эл Курултайыныҥ председатели Владимир Николаевич Тюлентинниҥ јада калганын угуп, тыҥ карыктым. Владимир Николаевичтиҥ јада калганы бастыра республикага айдары јок јаан јылыйту болуп јат. Ол Тӧрӧлине ижиле де, керектериле де беринген, тӧрӧл тергеези учун акту кӱӱнинеҥ иштеген јарлу ла ченемелдӱ государственный ишчи, билгир башкараачы ла политик, чындык профессионал. Ол республиканыҥ социально-экономикалык ӧзӱмине, парламентаризмди тыҥыдарына, јасактарла иштеерин јарандырарына кӧпти эткен. Владимир Николаевичти билген ончо улус оны ак-чеги, ойгоры ла эл-јон учун каруулузы учун баалаган. Оны бис чындык тӧрӧлчи кӱӱндӱ ле јакшы кӱӱн-санаалу кижи болгон деп ундыбай јӱрерис. Владимир Николаевичтиҥ тӧрӧӧндӧрине ле јуук улузына мениҥ олорло кожо тереҥ карыкканымды, бу јылыйтуныҥ ӧйинде олорды јӧмӧгӧн сӧстӧримди јетирзин деп сурап турум.

Россия Федерацияныҥ Федерал Јууныныҥ Федерация Совединиҥ председатели

Валентина МАТВИЕНКО

Алтай Республиканыҥ Эл Курултайыныҥ председатели Владимир Николаевич Тюлентин ак-јарыктаҥ јӱре бергениле колбой билезине, тӧрӧӧн-туугандарына, коллегаларына олорло кожо тереҥ карыгып кунукканын јетирет.

«Владимир Николаевич профессионал кеми бийик, тереҥ санаа-сагышту болгоныла, тӧрӧл јерин тыҥ сӱӱгениле јаантайын аҥыланатан. Ол Эл Курултайдыҥ председатели болуп иштеп турарда, Алтай Республиканыҥ ла Алтай крайдыҥ парламенттери ортодо бастыра ууламјылар аайынча јуук ӧмӧ-јӧмӧ иш ле колбу тӧзӧлгӧн. Алтай крайдыҥ парламентиниҥ депутаттары бу јылыйтуныҥ ачу сызын теҥ-тай ӱлежип, тереҥ карыгып кунукканын јетирет» — деп, биске одоштой тергеениҥ Јасакчы Јууныныҥ депутаттары айдат.

Алтай крайдыҥ

Јасакчы Јууныныҥ депутаттары