Настройки отображения

Размер шрифта:
Цвета сайта:
Ностройка изображения
Ностройка изображения

Настройки

Алтайдын Чолмоны

Солун кӧрӱ — музейде

08.06.2021

А. В. Анохинниҥ адыла адалган Эл музейде кӱӱк айдыҥ учкары Омсктыҥ јурукчызы Павел Мининниҥ Кудайдыҥ агаштаҥ кезип-кеелеп бӱдӱрген сӱр-кеберлериниҥ тактильный (коомой кӧрӱп ле чек кӧрбӧй тургандарга) кӧрӱзи ачылды.

Кӧрӱниҥ туружаачыларын каланыҥ администрациязыныҥ јетирӱлик политика ла јондыкла колбулар аайынча бӧлӱгиниҥ јааны Алена Усольцева, Бийсктеги кӧрбӧстӧрдиҥ «Центр реабилитации слепых» деген бастырароссиялык биригӱзиниҥ филиалыныҥ директоры Артем
Астанин, кӧрбӧстӧрдиҥ бастырароссиялык обществозыныҥ јербойындагы организациязыныҥ јааны Андрей Петрушин, Эл музейдиҥ јааны Римма Еркинова уткудылар. Кӧрӧӧчилерге Абакум Енчиновтыҥ башкарып турган «Белая трость» деп јайаандык ӧмӧлиги кӱӱлик сый этти.

Павел Минин Кудайдыҥ православный сӱр-кеберлерине бойыныҥ јӱрӱминиҥ одус јылга шыдар ӧйин учурлаган. Шак бу јылдарда јурукчы Россияла, гран ары јанындагы ороондорло кӧп јорыктап, кӧрӱлерин кӧргӱзет. П. Минин 1990 јылда баштап ла кудайдыҥ сӱр-кебериле — Кудайдыҥ энезиниҥ сӱриле (Корсунский образ Божьей Матери) иштеп баштаган. Јурукчы сӱр-кеберге бойындыйын кийдирген, темдектезе, славян ууламјыны (вязь). Ол Јебрен Русь живописьтиҥ чӱмдемелдерин кыракы шиҥдеп-шиҥжӱлейт. Бойыныҥ ченемелин, билерин јаҥы кемине чыгарат. Онойып, бир канча ӧйдӧҥ оныҥ јайаандык иштери чокым, чындык ла композициязы јанынаҥ керектӱ кемине чыгат.

«Прикосновенный образ» деген ӱлекердиҥ шӱӱлтези 2015 јылда чыккан. Шак бу ӧйдӧ Омсктыҥ јурукчылары Госдумада кӧрӱзин тургускан. Кӧрӱниҥ ачылтазында Госдуманыҥ кӧрӱни белетеген депутады Олег Смолинге јурукчы кезип-кеелеп белетеген сӱр-кеберлер аайынча экскурсияны ӧткӱрген. Шак ла ол тужында Кудайдыҥ сӱр-кеберлериниҥ авторы кӧзи коомой кӧрӱп турган ла чек кӧрбӧй турган улуска јарамыкту, тузалу сӱр-кеберлердиҥ учурын јарт оҥдогон. Бу мындый кӧрӱ олорго санат телекейине јол баштаачы болуп јатканын јурукчы Павел Минин билген. Онойып јурукчы аҥылу кӧрӧӧчиге ууламјылу кӧрӱни белетеп ӧткӱрер шӱӱлтеге келген. 2017 јылда амаду-шӱӱлте таҥынаҥ «Прикосновенный образ» деген кӧрӱ ле ӱредӱ учурлу ӱлекер болуп, јӱрӱмде иштеп баштаган. Ӱлекердиҥ амадузы — кӧстӧҥ коомой улусты Кудайдыҥ сӱр-кеберин колыла сыймап, тудуп куучындажарга ӱредери, таскадары.

Бу ӱлекерле иштеп тургандарга эҥ ле учурлузы — кӧрӧӧчилер јербойыныҥ, Сибирьдиҥ, кӧгӱс байлык энчизине ајару салзын. Сибирьдиҥ епархиязыныҥ чыгартулу улузыла кӧп тоолу туштажулар-консультациялар болгон. Сибирь тергеезиниҥ агаруларыныҥ ӧткӧн јолы, јадын-јӱрӱми кыракы шиҥделген ле 12 агару улустыҥ сӱр-кеберин кезип-кеелеери чокумдалган. Онойып, кӧрӱге Кудайдыҥ Сибирьдиҥ бирлик ӧргӧӧ-храмыныҥ јууп белетеген јети сӱр-кебери чыгарылган.

Кӧрӱ эки јылдыҥ туркунына Омский областьтыҥ јеринде ӧткӧн. Экспозицияныҥ тоозына Сибирь федерал округтыҥ тергеелеринде эҥ ле јарлу агару сӱр-кеберлер кийдирилген.

 

К. Пиянтинова

ТОП

Конституция Российской Федерации

Принята всенародным голосованием 12 декабря 1993 года Конституция Российской Федерации с изменениями, одобренными в ходе общероссийского голосования 1 июля 2020 года

Олег Хорохордин. Алтай Республиканыҥ бажында — бир јыл

       Олег Хорохордин Алтай Республиканы туй ла бир јылдыҥ туркунына башкарып јат. Бу кыска ӧйгӧ тергееде ондор тоолу школдор, балдардыҥ садиктери, фельдшерско-акушерский пункттар, јолдор ло кӱрлер чыныкталып тудулган. Башчы келер ӧйгӧ оноҥ до кӧп иштер темдектеп алган.

«Эҥ баштапкы болуп Гуркин артар…»

«Jаҥы jурукчылар чыгар, оны (кеендик-санатты) европей кемине кӧдӱрер, jе бу jолдо эҥ баштапкы болуп Г. И. Гуркин артар…»—деп, 1907 jылда Григорий Ивановичтиҥ Томск калада ӧткӧн таҥынаҥ баштапкы кӧрӱзи керегинде  Петербургтыҥ критиги М. Далькевич бичиген. Оноҥ бери  чактаҥ ажыра ӧй ӧтти.