Настройки отображения

Размер шрифта:
Цвета сайта:
Ностройка изображения
Ностройка изображения

Настройки

Алтайдын Чолмоны

Статьи

Jажына jай алтайда

Бис оогош тушта магазинге jымыртка табыштырып, Вьетнамныҥ балдарына ÿредÿге керектÿ ручка-карандаш аларга акча jууп туратаныс. Американ самолеттор jайымы учун тартышкан ыраак бу ороонныҥ jокту-jойу албатызын jуулап аларга ченежип, jажынган джунгли аба-jыжын чейилген коронло öртöгöн куучындар санаада арткан. Оноҥ бери jарым чактаҥ ажыра öй öткöн. Вьетнамды, оныҥ улузын качан бирде кöрöр санаа ÿч тÿжимде jок болгон.

7 ноября 2025

«Чын камдарды кӧрӱп јӱргем…»

Владимир Николаевич Федоров 1951 јылда Якутский АССР-дыҥ Кобяйский районыныҥ Тас-Тумус јуртында чыккан. Саха (Якутия) Республиканыҥ албаты бичиичизи, СССР-дыҥ ла Россияныҥ Бичиичилер биригӱзиниҥ, РФ-тыҥ Журналисттер биригӱзиниҥ турчызы. РФ-тыҥ ла Якутияныҥ культуразыныҥ нерелӱ ишчизи. Россияныҥ Јаан литературалык сыйыныҥ, ороондор ортодогы «Триумф» сыйдыҥ, Николай Гумилевтыҥ ла Николай Лесковтыҥ адыла адалган текшироссиялык сыйдыҥ, Якутияныҥ Государстволык сыйыныҥ лауреады. Орус Географиялык

7 октября 2025

Бир катап ӧлӧҥ ижинде…

(Очерк) 1978 јыл. Сыгын айдыҥ тал-ортозы. Кӱс јаҥы ла башталган ӧй. Кааҥ айас кӱндер турган. Ӱредӱчилердиҥ куран айдагы јуундары тӱгенген, балдардыҥ школго барары кӧндӱге берген. Мен јуртээлем институттыҥ 3-чи курсыныҥ студенти. Сыгын айда бир ай каникулдарда кижи. Чек барар-бадар јерим табылбай турган. Јабаганда бастыра иштер бӱткен: ӧлӧҥ эдилген, картошко казылган… Бир кӱн адам: «Экинурда јестеҥдерге

12 сентября 2025

Тӧрӧл јерис — Оймон ичи, Кујурлу јуртыс

Чактар ӧдӱп, jылдар jылыжып, ӱйелер солынар, jӱрӱм дезе ол ло оок-тобыр керектер ээчий-деечий ӧткӧниле улалып ла jадар. Куjурлу деп jурт 145 jыл кайра окылу документтерде 1880 jылда тӧзӧлгӧн деп темдектелген. Је бу jӱк ле бичикте кӧргӱзилгени аайынча. Куjурлу ӧзӧктӧ эл-jон jебрен ӧйлӧрдӧҥ бери jатканын Куйлу ичиниҥ петроглифтери де керелейт. Чактар ӧдӱп, jылдар jылыжып, ӱйелер солынар, jӱрӱм

8 сентября 2025

«Гуркинниҥ кӧргӧн Алтайын бис кӧрбӧзис…»

Алтай Республиканыҥ А. В. Анохинниҥ адыла адалган Эл музейиниҥ оромдогы ээчий кöрÿзи Г. И. Чорос-Гуркинниҥ чыкканынаҥ ала 155 jылдыгына учурлалып, öткöн кÿÿк айда иштеп баштаган. Эл музейдиҥ jанында тургузылып турган, кажы ла кижи jал тöлöбöзинеҥ кöрöр аргалу мындый кöрÿлер республикан музейистиҥ jакшынак jаҥжыгуларыныҥ бирÿзи боло берген. Мынаҥ озо Н. К. Рерихтиҥ jайаанына, Алтайысла оныҥ jол-jоругына

18 июля 2025

«Кӱн кӱлӱмјилӱ алып-баатырыс…»

Валерий Чаптынов (сол јанынаҥ баштапкызы) Јурт ээлемниҥ Алтайдагы институдыныҥ студенти   Алтай Республиканыҥ Баштапкы башчызы Валерий Иванович Чаптыновты мынайда алтай поэт Аржан Адаров «Нӧкӧрим керегинде ый» деген сонет-јаҥарында адаган. Быјыл кичӱ изӱ айдыҥ 11-чи кӱнинде В. И. Чаптыновтыҥ чыкканынаҥ ала 80 јылдыгы толды. Тӱӱкибистиҥ јаҥы ӧйлигинде јон баштаачы, јол баштаачы болгон бу кижиниҥ јӱрӱмине учурлалган

18 июля 2025

Айлан, айлан, Алтайыстыҥ јылдызы!

Бијениҥ куулгазынду телекейи бу кызычакты оогоштоҥ ала бойына кычырган. Ээлгир, јеҥил сӧӧк-тайакту баланыҥ кӱӱнин ајаруга алып, беш јаштуда энези оны бијениҥ «Алтам» деген студиязына экелген. Оноҥ ло бери Алина Адарованыҥ јӱрӱми бијеле бек колболгон. Оныҥ талдаган ууламјызы тегин бије эмес, балет болгонын, байла, чокумдап ийер керек. Јетинчи классты божодып, Эл-Ойында ол Оҥдой аймактыҥ адынаҥ «Таҥ

18 июля 2025

«Конезаводтыҥ тӱӱкизи билемле тудуш»

Алдында рядта (солдоҥ оҥ јаны јаар): Такпаева Juнји, Кабарлина Чынар, Баянкин Эртей, Плотникова Лиза, Каймина (Чолокова) Тапас, Телесова Талканчы; 2-чи рядта: таныбаган, Каймин Эшпай, Чолоков Туду (айгырлардыҥ бригадири), управляющий Логинов, Жуков Михаил, Кыдрай ?; 3-чи рядта: 2-чи кижи Наева (Каймина) Ольга, Плотникова Варвара, ветврач Логинова Анисья Ефимовна, Мария ?, Кыртык ? (кезик улустыҥ ады-јолын Т.

9 июня 2025

Јайаан јайалтазы — Кудайынаҥ…

Алтай Республиканыҥ нерелӱ артисти, киноактер Сергей Табуевич Санашевтиҥ эземине учурлалган «Керсӱ акабыс, јалакай таайыс, јайалталу актер — Сергей Санашев» деген бичик тоолу кӱндер кайра ак-јарыкка чыкты. Адыҥ кайда дегежин — Алты ӱйелӱ чакыда, Айлыҥ кайда дегежин — Экинур деп алтайда. Јеерениҥ кайда дегежин — Јети ӱйелӱ чакыда, Јериҥ кайда дегежин — Экинур деп алтайда.  

30 мая 2025

«Кажы ла кижиге билези – агару»

«Кажы ла биле – башка Јер-телекей: айы-кӱни, јылдыстары башка…» дегенин качан да уккам. Бодогондо, чын, јайы јалакай, кыжы јымжак, албаты-јоны токуналу билелер бар, анайда ок теҥеризи кӱркӱреген, јалкындары јалтылдаган, айаза берзе, теҥеризи чаҥкырайа каткырган… Мынайда сананза, Горно-Алтайскта јаткан Валентина Васильевна ла Анатолий Булданович ТЮРУНКИНДЕРДИҤ билези – кӱӱлик планета, тӧзӧлӧрдӧҥ ала оны балдардыҥ сӱӱнчилӱ ӱндери, ойын-каткызы,

30 мая 2025

1 2 3 4 5 6 7 8