Алтайдын Чолмоны

«Калганчы ӧйдӧ јаан кубулталар болды»

11.04.2024

Кандык айдыҥ 5-чи кӱнинде Горно-Алтайскта республикан черӱчил комиссариатта пресс-конференция ӧткӧн. Ол быјыл јаскыда призывниктерди черӱге аткарарыныҥ сурактарына учурлалды.

Алтай Республиканыҥ черӱчил комиссары О. М. Денисенко ондо куучын айдып, журналисттердиҥ сурактарына каруулар берген.

Олег Михайловичтиҥ айтканыла, Россия Федерацияныҥ президентиниҥ 2024 јылда тулаан айдыҥ 31-чи кӱниндеги Јарлыгы аайынча Россия Федерацияныҥ бастыра субъектт-еринде (Јака Тӱндӱктеҥ ӧскӧ) кандык айдыҥ баштапкы кӱнинеҥ ала призывниктерди черӱге аткаратан иш башталган.

Республиканыҥ јуунты пунктынаҥ черӱге атандырыш кандык айдыҥ 15-чи кӱнинеҥ ала јаан изӱ айдыҥ 10-чы кӱнине јетире ӧдӧр. Бу јаскыда бистиҥ республикадаҥ черӱге 460 кире кижи барар.

Бастыра призывниктер кийим-тудумла, несессерлерле, банктыҥ ла таҥынаҥ бойыныҥ электрон карталарыла јеткилделер, јолго курсак-тамак берилер. Јорукка ӱч кӱннеҥ кӧп ӧй баратан болзо, олор вагон-ресторанда кӱнине ӱч катап ажанар.

Эмдиги призывниктер керегинде айтса, калганчы ӧйдӧ олордыҥ јажы ла ӱредӱзи јанынаҥ јаан кубулталар болгон. Темдектезе, эмди черӱге барып јаткан јииттердиҥ ортозында школды божоткон балдар астап, орто профессионал ӱредӱлӱ уулдар кӧптӧп туру.

Јасактарда кубулталар эдилгениниҥ шылтузында школдо баштапкы отсрочка алган призывник оны орто профессионал эмезе бийик ӱредӱ алар тушта база катап тузаланар аргалу. Ондый јеҥилтелерле кӧп уулдар тузаланат. Оноҥ улам черӱге барган 18 јаштулардыҥ тоозы 2018 јылдаҥ бери чик јок астаган, 20 ле оноҥ јаан јашту уулдар кӧптӧгӧн.

Бийик ӱредӱлӱ ле билимдик-шиҥдеечи, јайаандык иштерде једимдерге јеткен кезик призывниктер службазын билимдик роталарда ӧдӧри јанынаҥ талдаштарда туружар аргалу.

Бӱгӱн 17 билимдик рота бар, олордыҥ сегизи «ЭРА» технополисте. Билимдик ротаныҥ операторы болотон кижи коруланарыныҥ министерствозыныҥ јилбӱлерине ӧткӱрилип турган билимдик шиҥжӱлердиҥ амадузына келижип турган бийик ӱредӱлӱ болор јаҥду.

«Черӱге аткаратан озогы да, эмдиги де иштер аҥылу јуучыл операцияла колбулу эмес болгонын база катап аҥылап темдектейдим» — деп, черӱчил комиссар чокумдаган.
Черӱге аткаратан иш, азыйда ла чылап, Россия Федерацияныҥ јасактары аайынча ӧткӱрилер.

Быјылгы аткарыштыҥ аҥылуларыныҥ бирӱзи мындый – уулдардыҥ черӱге алатан јажы 30 јашка јетире узадылган. «Јуучыл молју ла јуучыл служба керегинде» федерал јасакка мындый тӱзедӱ былтыр куран айдыҥ 4-чи кӱнинде эдилген.

Призывниктерди ле олордыҥ ада-энелерин токунадып айдадыс – черӱдеги службаныҥ ӧйи озогы ла бойы – 12 ай. Службага аткарылган уулдар аҥылу јуучыл операцияда турушпас.

Призывниктердиҥ кӧп сабазы јуучыл комиссариаттардаҥ кӧндӱре ӱредӱ беретен подразделениелерге аткарылар. Ондо олор эмдиги ӧйдиҥ техниказыла таныжып, јуучыл-учётный специальность алар, оныҥ кийнинде службазын бу ла ууламјыла оноҥ ары улалтар.

Призывник службазын кандый ууламјы аайынча ӧдӧргӧ турганын алар болзо, мында бойыныҥ аҥылулары бар.

Баштапкызы – призывтыҥ комиссиязы черӱчиниҥ кӱӱнин ајаруга алат.

Экинчизи – кижиниҥ су-кадыгыныҥ айалгазы, ӱредӱзиниҥ кеми.

Призывник јуучыл-учётный специальность аайынча ӱредӱ ӧткӧни ле оныҥ турулталары база ајаруга алынат.

Призывниктиҥ профессионал кемине ле психологиялык айалгазына база јаан ајару эдилет.

Тениш ТОХНИН