Настройки отображения

Размер шрифта:
Цвета сайта:
Ностройка изображения
Ностройка изображения

Настройки

Алтайдын Чолмоны

Сценада — ӱргӱлјик учурлу сурактар

31.03.2020

Павел Кучияктыҥ адыла адалган эл театрда тулаан айда јаҥы тургускан «Дорогая Елена Сергеевна» деген ойын-кӧргӱзӱниҥ премьеразы ӧтти.

Солун ойын-кӧргӱзӱ драматург Людмила Разумовскаяныҥ «Дорогая Елена Сергеевна» деген пьесазы аайынча тургузылган. Ӧткӧн чактыҥ 80 јылдарында бичилген ле ороонныҥ кӧп театрларында тургузылган ойын-кӧргӱзӱ байа «кылык-јаҥыла кӱч јаш корболордыҥ» курч ла јӱрӱмдик сурактарына учурлалган. Је ол до ӧйдӧ, бӱгӱн де бу курч сурактар бойыныҥ ӧдӱҥизин, учурын јылыйтпаган.

Ойын-кӧргӱзӱде кӧдӱрилген сурак кӱнӱҥги јӱрӱмнеҥ алылган деп айдарга јараар: школды, онынчы классты божодып јаткан балдар математикала экзаменди коомой табыштырып, бойыныҥ ӱредӱчизин чыккан кӱниле уткуп, айлына келген. Је кийнинде керектиҥ аайы јарталып, илезине чыгып келерде, шылтагы чек ӧскӧ болуптыр.  Олор ӱредӱчизин акту кӱӱндеринеҥ тооп ло баалап келген эмес. Елена Сергеевнада сейфтиҥ тӱлкӱӱри, сейфте дезе — ӱренчиктердиҥ бичиген контрольный иштери. Контрольный иштер учун коомой темдектер балдардыҥ ичкери јолына качалаҥын јетирердеҥ айабас. Айдарда, чокым амаду — сейфтиҥ тӱлкӱӱрин алып, коомой контрольный иштерди јакшызына солып салары…

Ойын-кӧргӱзӱде јӱк ле беш кижи, беш сӱр-кебер: школдо иштеп турган ӱредӱчи ле оныҥ тӧрт ӱренчиги. Олордыҥ кажызыныҥ ла кылык-јаҥында аҥылу, јаркынду, артыктаган јандары бар. Ол ӧйдӧги јондыкта, јадын-јӱрӱмдеги бар келишпестер, кара-боро јарт ла толо кӧргӱзилет.

Ойын-кӧргӱзӱниҥ баштапкы бӧлӱгинде ӱренчиктер ӱредӱчизин чыккан кӱниле уткып тура, бойлорыныҥ уур-кӱч, аайы-бажына чыгып болбой турган туйук санааларын ачыгынча айдып, комыдап, ӱредӱчизиниҥ јӱрегин јымжадарга чырмайгылайт. Тӱлкӱӱрди колго аларга јӱзӱн-башка эп-сӱмелер бедиреп, сӧс блаажат.

Ӱредӱчиниҥ айылында болгон бу айалга кӧрӧӧчиниҥ јӱрегин сыстадар, санандырар кунукчылду керекле тӱгенди. Олор ӱредӱчизиниҥ кӧксин кактап, куру артыргызып салды.

Экинчи бӧлӱкте балдар бойлорыныҥ ортодо сӧс блаажат, ӱредӱчизин бурулагылайт. Бу ла ӧйдӧ ӱредӱчи бойына, балдарга, јӱрӱмге катурканат. Бодолында, јакшы јеҥип чыккан ошкош. Је олорды оноҥ кату керек  сакып јат. Володя ӱредӱчини каршулу керектиҥ туружаачызы эдип аларга ченежет. Елена Сергеевна арт-учында тӱлкӱӱрди табыштырып берет…

«Дорогая Елена Сергеевна» деген ойын-кӧргӱзӱ јӱрӱмниҥ качан да тӱгенбес байлыгы, башка-башка ӱйелердиҥ бой-бойлоры ортодо аайлашпастары, оҥдошпосторы керегинде деп айдарга јараар. Ол јашӧскӱримге учурлалат. Сегизен јылдарда кӧдӱрилген сурактар пьесада ол ло курч бойы артат: балдардыҥ айылында, биледеги таскамалы, текши јондыктагы айалга, школ ло школдогы јӱрӱм. Олорго ак санааныҥ, ару кӱӱнниҥ, чындыктыҥ ла тоомјыныҥ, бой-бойын тоорыныҥ учурын оогоштоҥ салганы сӱреен керектӱ деген алтын ээжи ӧткӧн дӧ, бӱгӱнги де, келер де ӧйдӧ учурын јылыйтпас.

Режиссер Вячеслав Смирновтыҥ тургускан ойын-кӧргӱзӱзинде эл театрдыҥ алтай ла орус труппаларыныҥ актерлоры Александра Суховеркова, Айдыҥ Бадыкин, Алексей Синьков, Маргарита Гринь, Ирина Карпова ойнодылар. Актерлордыҥ кажызы ла сӱр-кеберин толо ло чындык ойноды. Онойдо ок ойын-кӧргӱзӱниҥ декорациязы да, кӱӱзи де эптӱ келишкени режиссердыҥ ла ӧмӧ-јӧмӧ иштеген јайаандык јайалталардыҥ јаан једими деп айдарга јараар.

Театрдыҥ ишчилериниҥ биригӱзиниҥ Алтайдагы республикан бӧлӱгиниҥ јааны Светлана Тарбанакова ойын-кӧргӱзӱниҥ кийнинеҥ ВТО-ныҥ СТД-ныҥ турчыларын керелеген билеттерин эл театрдыҥ јиит актерлоры Ирина Карповага, Маргарита Гриньге, Алена Шумейкого, Анастасия Концеваяга табыштырды.

К. ПИЯНТИНОВА

 

 

ТОП

Конституция Российской Федерации

Принята всенародным голосованием 12 декабря 1993 года Конституция Российской Федерации с изменениями, одобренными в ходе общероссийского голосования 1 июля 2020 года

Олег Хорохордин. Алтай Республиканыҥ бажында — бир јыл

       Олег Хорохордин Алтай Республиканы туй ла бир јылдыҥ туркунына башкарып јат. Бу кыска ӧйгӧ тергееде ондор тоолу школдор, балдардыҥ садиктери, фельдшерско-акушерский пункттар, јолдор ло кӱрлер чыныкталып тудулган. Башчы келер ӧйгӧ оноҥ до кӧп иштер темдектеп алган.

«Эҥ баштапкы болуп Гуркин артар…»

«Jаҥы jурукчылар чыгар, оны (кеендик-санатты) европей кемине кӧдӱрер, jе бу jолдо эҥ баштапкы болуп Г. И. Гуркин артар…»—деп, 1907 jылда Григорий Ивановичтиҥ Томск калада ӧткӧн таҥынаҥ баштапкы кӧрӱзи керегинде  Петербургтыҥ критиги М. Далькевич бичиген. Оноҥ бери  чактаҥ ажыра ӧй ӧтти.